یکی از ویژگیهای برجسته کشورهای غربی این است که اگر با کشوری از همسایگان خود اختلاف دیدگاه یا تعارض منافع داشته باشند، با هم مینشینند و درخصوص آن مذاکره میکنند و به این مذاکرات تا جایی ادامه میدهند که به راه حلی سیاسی برسند و تنش را مهار کنند.
گویا در جهان اسلام، ماجرا برعکس است و بسیاری از کشورهای مسلمان باور دارند تا جنگ هست، صلح چرا ؟ غافل از اینکه این جنگهای بیهویت و به تعبیر مرحوم دکتر علی شریعتی «مذهب علیه مذهب» در نهایت موجبات ضعف جهان اسلام را فراهم خواهد کرد آن هم در شرایطی که این کشورها بیش از هر زمانی به صلح و توسعه نیاز دارند.
دو روز قبل منابع رسمی طالبان از وقوع انفجار در پایتخت افغانستان خبر دادند و پرواز جنگندههای پاکستانی در آسمان کابل و نقض حریم هوایی افغانستان نیز تأیید شد و در پی آن، برخی منابع مدعی ترور رهبر گروه تحریک طالبانِ پاکستان در کابل شدند و حتی چند رسانه رسمی پاکستان از مرگ «نور ولی محسود» امیرکل گروه تحریک خبر دادند، موضوعی که تا این لحظه تأیید نشد. گروه تحریک طالبانِ پاکستان یک گروه سیاسی نظامی است که برای سرنگونی دولت اسلامآباد و جایگزینی آن با یک سیستم حکومتی اسلامی مبارزه میکند. دولت پاکستان این گروه را یک گروه تروریستی میداند و امارت اسلامی افغانستان را به حمایت از این گروه متهم میکند.
«ذبیحالله مجاهد» سخنگوی دولت طالبان، روز گذشته این اتهام را که به جنگجویان تحریک طالبان پاکستان اجازه داده شده است از خاک افغانستان علیه دولت اسلامآباد عملیات انجام دهند را تکذیب کرد.
نیروهای افغان اواخر روز شنبه به سمت پاسگاههای مرزی پاکستان آتش گشودند و وزارت دفاع این کشور اعلام کرد که این اقدام در تلافی حملات هوایی پاکستان در اوایل هفته در افغانستان بوده است.
در سوی مقابل دولت پاکستان نیز ضمن تأیید این حملات اعلام کرد که با آتش توپخانه و تفنگ به این حملات پاسخ داده است. طالبان افغانستان اعلام کرد که ۵۸ سرباز پاکستانی را کشته است در حالیکه پاکستان این آمار را ۲۳ سرباز اعلام کرد همچنین بنا به ادعای منابع افغان،۲۰ سرباز این کشور نیز کشته یا زخمی شدهاند. همچنین در پی این حملات، مقامات محلی اعلام کردند که دو گذرگاه مرزی اصلی پاکستان با افغانستان در «تورخم» و «چمن» بسته شدند ضمن اینکه حداقل ۳ گذرگاه فرعی نیز در «خارلاچی»، «انگور ادا» و «غلام خان» نیز بسته شدهاند آن هم در شرایطی که این گذرگاهها محل تردد روزانه مردمی هستند که این ترددها به گذران زندگی روزانه آنان مربوط است.
آنچه که بیش از همه جای تأسف دارد این است که دو کشور علاوه بر همکیشی، همسایه هستند و بالغ بر دو هزار و ششصد کیلومتر مرز مشترک با هم دارند و شهروندان افغانستان چندین دهه است که بهخاطر مشکلات ناشی از جنگهای داخلی و بیثباتی سیاسی به پاکستان مهاجرت کرده و در این کشور -مانند ایران- پناه بردهاند. افزون بر آن هر دو کشور با مشکلات بسیاری دست به گریبان میباشند.
پاکستان با همسایه شرقی خود هندوستان در تنش و کشمکشی دائم است و اخیراً نیز با این کشور وارد جنگی بسیار جدی شد و امارت اسلامی افغانستان نیز گرفتار در فقر و عقبماندگی است و لازم است با کمک گرفتن از ظرفیت همسایگان خود، موانع توسعه کشور و رونق اقتصادی را بردارد.
جنگ در چنین شرایطی برای هر دو کشور سم مهلک است و میتواند دردهای عمیقی که دو کشور در حوزههای اقتصادی دارند را به زخمی ناسور تبدیل کند.
دقیقاً روشن نیست که چرا «امارت اسلامی افغانستان» و «جمهوری اسلامی پاکستان»برای حل مشکلات سیاسی، بابِ مذاکره را بستند و از درِ جنگ و مخاصمه وارد شدند و مشخص نیست که چرا کشورهای مسلمان منطقه و همچنین سازمان کنفرانس اسلامی زودتر دست به کار نشدند و بین کابل و اسلامآباد میانجیگری نکردند تا کار به جنگ و درگیری خونبار نرسد.
البته جای خرسندی است که این درگیریها به درخواست عربستان و قطر متوقف شده است اما تردیدی نیست که در مناسبات این دو کشور همسایه، زخمی تازه ایجاد شد که چه بسا ترمیم آن خونهای بیشتری را طلب کند.
