البته مسعود پزشکیان دقیقاً روشن نکرد که منظور وی از کشورهای دوست روسیه بود یا چین که پیمان ۲۰ و ۲۵ ساله با ما دارند بود یا کشورهای عربی و دُوَل همسایه مانند عراق و ترکیه اما هر چه که باشد، باید گفت مفروض رییس محترم جمهوری خطا است از اینکه با خود تصور میکند یک کشورِ دیگر باید بهخاطر جنگ و درگیری تهران و تلآویو، از جمهوری اسلامی ایران دفاع کند و با اسراییل وارد جنگ شود آن هم در شرایطی که چین و روسیه بیش از تهران، با تلآویو مناسبات سیاسی، تجاری و اقتصادی دارند اما درخصوص این سخنان رییسجمهوری چند نکته را لازم به طرح میدانیم؛
نکته بسیار مهم این است که «مردم» مهمترین مولفه امنیت ملی هستند هم در علم سیاست بهعنوان دانشی که ریشه در غرب دارد و هم برابر ایدئولوژی اسلامی و سیره نبی مکرم اسلام(ص) و ائمه معصوم، اینکه مسعود پزشکیان میگوید چشم امید من به مردم است، سخن درستی است و پایش را جای درستی گذاشته است چون مقبولیت و رضایت مردم، پایهی مشروعیت سیاسی است اما پیش از آن لازم است بهعنوان یک زمامدار در جامعه اسلامی، صدای مردم را بشنود و به مطالبات آنان توجه کند.
نکته دوم این است که بر پایهی سیاست در جهانِ امروز، آنچه که ملاک اقدام و واکنش کشورها در موضوعات مختلف میشود «منافع ملی» است و هر کشوری در صورتی ممکن است وارد جنگ و نبردی شود که منافع ملی خود را از سوی کشور دیگری در خطر ببیند و ناگفته پیداست که با حمله اسراییل به ایران در بامداد روز جمعه ۲۳ خرداد که جنگ ۱۲ روزه نام گرفت، منافع ملی هیچ کشوری به مخاطره نیفتاد، نه چین و روسیه و نه هیچ کدام از کشورهای عربی و روشن نیست چرا مسعود پزشکیان از آنان چنین توقعی داشت. اگر منظور مسعود پزشکیان از کمک کردن، حمایت تسلیحاتی و نظامی است آن نیز در جهانِ امروز قاعده و قانونی دارد به این شکل که زمانی دو کشور وارد نزاعی با هم شدند و کشور سوم از یکی از این دو کشور، حمایت نظامی و تسلیحاتی کند، در حقیقت علیه طرف دیگر اعلان جنگ داده است و این امر تبعات سیاسی و حقوقی برایش به دنبال خواهد داشت.
زمانی که روسیه به خاک اوکراین تجاوز کرد، هیچ کشوری از روسیه حمایت تسلیحاتی بهعمل نیاورد اما در برخی اخبار اینگونه طرح شد که تهران به مسکو، پهپاد فروخت و همین موضوع موجب نارضایتی اوکراین شد و این کشور در مجامع جهانی علیه ایران اقامه دعوا کرد هرچند تهران همواره این اتهامات را رد کرد.
ورود یک کشور در مخاصمه بین دو کشور، در جهان امروز هزینهزا است و هیچ کشوری نمیخواهد چنین هزینههایی بر دوش خود حمل کند.
شاید چین، روسیه یا برخی کشورهای منطقه از اقدام اسراییل علیه جمهوری اسلامی ایران ناخشنود بودند و آن را به زیان صلح جهانی و ثبات منطقهای ارزیابی میکردند اما بنا به مصالح بزرگتر وارد آن نشدند و تنها دو طرف را به خویشتنداری و صلح دعوت کردند. حتی روسیه که از نظر برخی شریک استراتژیک و متحد نزدیک تهران است و برابر برخی تحلیلها حدود سه روز پیش از حمله اسراییل، از آن آگاهی داشت، تلاش نکرد به تهران اطلاع دهد چون این کشور با اسراییل هم شراکت استراتژیک دارد.
نکته آخر اینکه در تجاوز عراق علیه جمهوری اسلامی ایران که از ۳۱ شهریور سال ۱۳۵۹ آغاز شد و هشت سال به طول انجامید، هیچ کشوری به نفع ایران وارد این جنگ نشد و در نهایت تهران و بغداد پای قطعنامه ۵۹۴ نشستند و صلح کردند. در جهانِ امروز کشورها باید تلاش کنند وارد تنش و نزاع با دیگری نشوند و اگر شدند و آسیب دیدند، نباید در انتظار مداخله کشورهای دیگر به نفع خود باشند و اساساً تنها سرمایه دولتها در چنین شرایطی مردم هستند.
رییسجمهوری باید در همه شرایط «با توکل زانوی اشتر را ببندد» و ضمن چشم امید بستن به کمک خدا، به مردم متکی باشد نه دیگران.
