سایه برین روزنامه نگار – ویژه برنامهی شب یلدای شبکه سوم رسانه ملی، بعد از مدتها افول خبری این رسانه، در فضای مجازی سروصدای زیادی به راه انداختهاست و این دقیقا همان چیزی است که منتقدان به شیوه کار تلویزیون، منتظرش بودند؛ اینکه صدا و سیما بتواند با جذب مخاطب، صدر اخبار رسانهها باشد و حال پس از مدتها، این برنامه با اجرای «ایمان قیاسی» و «یوسف تیموری» و دعوت مهمانان مختلف، در جذب مخاطب موفق عمل کردهاست.
برخی تمهیدات این برنامه مثل دعوت زوجی که شصت و پنجمین سالگرد ازدواج خود را جشن میگرفتند واکنشهای مثبتی به دنبال داشت؛ اما موردی که بیش از همه در رسانهها سروصدا کرده و قالبا واکنشهای منفی به دنبال داشتهاست، دعوت «امیرمحمد میرزایی»، پسر معروف به (واقعیه یا کیکه) به این برنامه است. در ادامه نگاهی به بارزترین واکنشها به این دعوت میاندازیم و در پایان واکاوی میکنیم که چرا باید در برابر این حضور گارد گرفت و چرا نباید گرفت.
به گزارش انصاف نیوز، «بهاره افشاری»، بازیگر در این خصوص نوشت: «در جایی که برنامه «کتاب باز» حذف میشود، همه چیز کیک میشود.»
به گزارش برترینها، «سردار آزمون»، ملیپوش تیم فوتبال آاس رم (AS Roma) نیز نوشت: «صداوسیما در انتخاب میهمانان ویژهبرنامه شب یلدا کاری کرد کارستان! به جای اینکه یک نوجوان یا جوان مستعد و موفق به برنامه دعوت شود و از کارهای بزرگش برای الگوسازی بگوید، کسی را روی آنتن دیدیم که با جمله “واقعیه یا کیکه” مشهور شد و در تصمیمی حیرتانگیز خیلی زود سر از تلویزیون درآورد. پس الگوسازی برای نوجوانهای ما کجا رفت؟ چهطور شعور ما مخاطبین مورد توهین قرار گرفت؟ با تمام احترام برای این نوجوان، صداوسیما جای او نبود. جای فرد موفقی بود که بتواند الگویی حتی برای ما بزرگترها باشد. متاسفم برای این انتخاب و امیدوارم مسئولان از این پس در الگوسازی و انتخاب میهمانها دقت بیشتری به خرج بدهند و برای مخاطبین ارزش بیشتری قائل شوند. به امید آن روز.»
به گزارش خبرآنلاین، «سجاد نوروزی»، مدیر سینمای آزادی نیز واکنش نشان داد: «حال نقد هم ندارم دیگه، اینه دیگه، سالها فحش به دیگران و بافتن موهومات و شادیات و ترهات اینه تهش… تحجر همیشه به نازلترین وجوه تجدد برای بقا چنگ میزند، شما با بصیرتها واقعی هستین یا کیک؟»
به گزارش فرارو، «محمدجواد آذری جهرمی»، وزیر ارتباطات دولت دوازدهم نیز نوشت: «در تاریخ خواهند نوشت آن تفکر صداوسیمایی که به دنبال نابودی شبکههای اجتماعی بود و با زمینهسازی و حمایت از فیلترینگ سرمایه اجتماعی نظام را به حراج گذاشت، در نهایت برای جذب مخاطب ریزشکرده و جلب توجه مردم در شب یلدا، دست به دامن اینفلوئنسرهای اینستاگرامی شد.»
حال در این باره ذکر چند نکته را حائز اهمیت میدانیم. نخست اینکه مسلما نوجوانان و جوانان با استعدادتر از امیرمحمد میرزایی وجود دارد اما این هجمه علیه رسانه ملی برای این دعوت را کمی منصفانه نمیدانیم به چند دلیل؛ نخست اینکه در تمام دنیا اینفلوئنسرها یا فعالان فضای مجازی، مشهورند و به واسطه این شهرت، به فستیوالها و برنامههای تلویزیونی و رادیویی دعوت میشوند. نمونهای از این ادعا «خابی لیم» (khaby lame) اینفلوئنسر ایتالیایی است که پس از شهرت در اینستاگرام، تیک تاک و یوتیوب، بر روی معتبرترین فرشهای قرمز فستیوالها هم ایستادهاست و شهرت جهانی دارد. پس ما با یک پدیده کاملا طبیعی مواجهیم و صد البته برنامهای که میرزایی در آن حضور پیدا کرده، اساسا بر پایه سرگرمی و اوقات فراغت ساخته شدهاست و بیشک اگر سراسر برنامه میزبان کارآفرین، دانشمند، فیلسوف، هنرمند و امثالهم بود، این انتقادات چندین برابر بود! همچنین جانب انصاف حکم میکند که دعوت مهمانانی چون کشتیگیران تیم ملی و بازیکنان تیم هاکی بانوان به این برنامه که همگی جوانان موفق و مستعد این کشور هستند را هم ببینیم.
اما یک نکته بسیار مهم وجود دارد که نمیتوان آن را منکر شد و جای انتقاد دارد و آن هم پلتفرمی است که پسر معروف به واقعیه یا کیکه، در آن به شهرت رسیدهاست. اینستاگرام به علت مغایرت با قوانین کشور ما، فیلتر شدهاست و حتی ساخت و فروش فیلتر شکن اقدامی غیر قانونی است که پیگرد دارد. پس اگر کسی در ایران از این برنامه استفاده کند، نه در حد بیقانونی اما کاری خلاف نرم و چارچوب صلاح حاکمیت انجام دادهاست و رسانه ملی هم بر همگان مبرهن است که رسانه اول حاکمیت است. اینکه نوجوانی از طریق فعالیت در پلتفرمی که فعالیت در آن قانونی نیست مشهور شود و بعد به عنوان فردی موفق و مشهور و محبوب، به رسانه اول همان حاکمیت قانونگذار دعوت شود، مهر تاییدی بر این ادعاست که ما ادله منطقی و کافی برای بسیاری از محدودیتهایی که ایجاد کردهایم، نداریم. هنوز بحث بر سر فعالیت دولتمردان در برنامههای فیلتر به پایان نرسیده و حال شاهد حضور فعالان همین فضا در رسانه ملیای هستیم که بارها با برنامههای ترکیبی خود سعی در اقناع جامعه داشته که استفاده از این برنامهها جز ضرر، چیزی ندارد.
اتفاقی که در خصوص آهنگ معروف منتسب به «صادق بوقی» افتاده نیز، مشابه مطالب فوقالذکر است. صادق بوقی با انتشار ویدئویی در اینستاگرام معروف شد و سپس با مطرح شدن شائبه پلمب مغازه و دستگیری شرکتکنندگان در آوازش مورد توجه قرار گرفت؛ سپس با درک این واقعیت که جامعه او را دوست دارد و نمیتوان جلوی محبوبیت او را گرفت، صدای آواز او در تلویزیون و سریالهای نمایش خانگی شنیده میشود. حقیقتا اگر ما پذیرفتهایم که اینستاگرام و برنامههای مشابه، انقدر جزو انکارناپذیری از زندگی ما شدهاند که نمیتوان جلوی شهرت فعالان این فضا را گرفت تا حدی که به رسانه ملی دعوت میشوند، آیا زمانش نرسیده که در خصوص محدودیت دسترسی به این برنامهها کمی بازنگری کنیم؟
