ماجرای فضای مجازی دقیقاً به ابزاری شبیه است که هم میتوان آن را در راه درست به کار گرفت و هم از آن استفادههای خطا و خطرناک کرد و درچنین شرایطی هیچ دولت عاقلی اقدام به انسداد و کاهش دسترسی شهروندان به این فضا را نمیکند بلکه قوانینی تصویب میکنند و برابر این قوانین، کسانی که از این فضا استفاده نادرست داشتند را شناسایی و مجازات میکنند.
در همین لحظه که این سطور را میخوانید در درگاههای فیلترشده اعم از اینستاگرام، اِکس، تلگرام و واتساَپ صفحات بیشماری در کشور بر موضوعات و مضامین دینی و فرهنگی تمرکز کردهاند و آموزههای قرآنی را برای مخاطبان خود به نمایش میگذارند در عین حال صفحاتی نیز به انتشار مسائل غیراخلاقی و خلاف عُرف مشغول هستند.
هر فردی که اندکی استدلال و منطق بداند تأیید میکند این درگاهها، در حکم ابزارهایی هستند که میتوان از آن استفاده مطلوب یا مسموم داشت و راه مقابله به آن فیلترینگ و بستن نیست آن هم در شرایطی که تهیه فیلترشکن و راههای دورزدن فیلترینگ،
چندان دشوار نیست.
تا امروز آنچه که در فیلتر کردن درگاههای خارجی رخ داد هم از نظر فرهنگی و هم از نظر اقتصادی زیان و خُسران بود. فیلترینگ و کاهش سرعت اینترنت موجب شد بسیاری از جوانان که کسب و کار اقتصادی خود را در این درگاهها دنبال میکردند با از دست دادن شمار قابلتوجهی از مشتریان خود، متضرر شدند و مدیران دولت سیزدهم و نمایندگان مجلس نیز خود را در پشت الفاظی چون صیانت پنهان کردهاند و مسئولیت نمیپذیرند.
همه آمارها نشان میدهد فیلترینگ بیش از آنکه کاربران درگاههای خارجی را کم کرده باشد، دسترسی شهروندان و ازجمله نوجوانان و حتی کودکان به فیلترشکن را افزایش داده است و با این دسترسی امکان ورود آنان به صفحات غیراخلاقی و پورنوگرافیک هم افزایش داشته و این بزرگترین آسیب فرهنگی طرحی است که نامش را طرح صیانت گذاشتهاند.
روشن است که نقد ما بر طرح صیانت به معنای موافقت با رهاکردن فضای مجازی نیست بلکه پیشنهاد منطقی ما این است که هر فردی و هر بنگاهی که در صفحات خود اقدامی خلاف قانون انجام داد، باید شناسایی و مجازات شود، کاری که برای پلیس فتا و ناظران بر فضای مجازی کار دشواری نیست. بنابراین نگاه و نظر ما بههیچ عنوان رها کردن فضای مجازی نیست بلکه بر برخورد هوشمندانه با متخلفان تأکید داریم نه انسداد درگاههای خارجی از یکسو و استفاده همه مسئولان و قاطبه مردم از همین درگاهها یا با اینترنت طبقاتی و بدون فیلتر یا با فیلترشکن.
«مسعود پزشکیان» که در تبلیغات انتخابات ریاستجمهوری مستمراً بر تحقق این مطالبه مردم تأکید داشت امروز وظیفه دارد به شهروندان پاسخ دهد، همان شهروندانی که به انگیزه تغییر برخی رویههای نادرست به وی رأی دادند.
«ستار هاشمی»، وزیر ارتباطات و فنآوری اطلاعات روز گذشته در توئیتی در شبکه اِکس که فیلتر است، نوشت: «همانطور که رییسجمهور محترم در اولین کنفرانس مطبوعاتی تاکید کردند دولت با اولویت بالا مشغول برنامهریزی برای اصلاح شیوه کنونی مدیریت فضای مجازی و تعامل با همه نهادهای مرتبط است. میثاق دولت وفاق ملی با مردم بر زمین نمانده و پیگیری مجدانه آن در حال انجام است.»
از دولت چهاردهم توقع میرود درخصوص این مطالبه مردمی شتاب کند و اینگونه نباشد که مانند برخی دولتهای پیشین پس از وعدهپراکنی مستمر در انتهای دولت بگویند موضوع از اختیار دولت خارج بوده و ما نظرمان را در فلان شورا و بهمان کارگروه طرح کردیم اما توجهی به نگاه و نظر ما نشد و سخنانی از این دست که حافظه افکار عمومی از نمونههای مشابه با آن پر است.