کیفیت نان که قوت غالب سفرههای مردم است از اهمیت بسزایی برخوردار بوده، این در حالیست که کیفیت پایین نان برخی نانواییها باعث نارضایتی مردم شده و آنان از کاهش کیفیت نان و دور ریز فراوان آن گلایه دارند و می گویند که نان بعد از گذشت یک روز دیگر قابل استفاده نیست.
مردم از کیفیت نان مینالند و خبازیها از کیفیت پایین آرد و کارخانجات آرد سازی، این درحالیست که به دلیل کیفیت پایین نان همچنان بخش عمدهای از آن روانه نان خشکیها میشود و تنور ضایعاتیها را داغ نگه داشته است.
در ۶ ماه اول طرح آزاد سازي نان كه هنوز همه نانوايان آزاد نشده بودند و تعداد محدودي از نانوايان اقدام به آزاد پزي مي نمودند ، كيفيت
نان هاي آزاد پز و دولتي پز تفاوت فاحشي داشت .همه مردم نان اين واحد ها را تحسين مي كردند. چون وزن چانه- پوكي – ماندگاري و زيبايي ظاهري نان دو چندان شده بود.و مردم با رغبت پول بيشتري براي آن مي پرداختند.چرا؟چون تفاوت را خوب حس مي كردند.اما مدت چندانی نگذشت كه نرخ آرد گران شد و سازمان غله و تعزيرات آرد و نان همه نانوايان را مجبور كرد نانوايان آزادپز و دولتي پز از يك نرخ تبعيت كنند و از اين آرد با اين نرخ مشخص خريداري كرده و نان شان را نيز با اين نرخ (نرخي تحميلي كه توسط فرمانداريها واستانداري ها تعيين وابلاغ مي شد) بفروش برسانند.
برخی ابزار و سیاستهای اشتباه دولت برای رسیدن به اهداف مدنظر همچون حمایت از تامین و عرضه مقدار لازم انواع نان ارزان (بدون توجه به کیفیت)، موجب شده که برای بهبود و اصلاح کمیت و کیفیت محصولات مدنظر در زنجیره تامین و عرضه گندم، آرد و نان کشور، اقدامات مناسب، موثر و کارآیی صورت نگیرد. ازجمله اقدامات لازم در این خصوص، گسترش رقابت برای تامین و عرضه انواع نانهای مرغوب به قیمت مناسب به عموم مردم است. هرچند در برخی دوره ها، کارهای مناسبی برای اصلاح تولید و عرضه بخشی از این محصولات مثل استفاده از ابزار و روشهای نوین در طرح های تولید و عرضه انواع نان های صنعتی و نیمه صنعتی، یا ارائه مجوز فعالیت نانوایی های آزادپز یا امکان فعالیت تولید و عرضه انواع نان سنتی در برخی روستاها و شهرها انجام گرفت و به تبع این اقدامات رقابت در تولید و عرضه برخی نانها بیشتر شد و کیفیت این محصولات افزایش یافت.
اما این اقدامات به مرور با تغییر نرخ ارز و یارانه این محصولات کاهش یافت. همچنین باید توجه داشت که بخش عمده نان مصرفی خانوار در نانوایی های سنتی زیرمجموعه اصناف تولید و عرضه میشود، که در رویه فعالیت شان مسائل و مشکلات گسترده وجود دارد و به کیفیت نان تولیدی توجه زیادی صورت نگرفته است. این درحالی است که با انجام اقدامات جزئی و علمی، میتوان با گسترش رقابت در ایجاد و فعالیت انواع نانوایی ها، سود فعالیت بنگاه های نانوایی را در مناطق مختلف کشور با توجه به کمیت و کیفیت محصولات متنوع مدنظر مصرفکنندگان افزایش داد. در این حالت حتما تولید و عرضه انواع نان باکیفیت و مطلوب افزایش و به تبع آن اشتغال نیروی کار مولد در این زنجیره افزایش خواهد یافت.
به گفته کارشناسان برای بهبود وضعیت تولید و عرضه نان در کشور باید شرایط افزایش عرضه و کاهش تقاضا بهخصوص برای قاچاق به کشورهای دیگر و همچنین عدممصرف برای خوراک دام و طیور مهیا شود. باید توجه داشت که نان علوفه مناسبی برای دام و طیور نیست و حتما با تامین و عرضه انواع علوفه موردنیاز دام و طیور هزینه بسیار کمتری به کشور از نظر کمی و کیفی وارد میشود. در هر حال در سالیان اخیر بهرغم حذف حریم صنفی (یکی از مهمترین موانع گسترش رقابت) در قانون نظام صنفی (۱۳۸۲) و آییننامه های اجرایی (۱۳۹۲)، هنوز در برخی کسب و کارها، این موضوع کماکان اعمال میشود و عاملی در جهت جلوگیری از گسترش عرضه محصولات برخی کسبوکارهاست. متاسفانه هنوز برخی مدیران تشکلهای صنفی به بهانههای مختلف و نادرست، البته در جهت منافع فعالان کسبوکار و به ضرر متقاضیان جدید کسبوکار و عموم مردم به عنوان مصرفکنندگان نان، همچنان در ارائه مجوز نانوایی بهدنبال کسب رانت هستند
این وضعیت محدود به پایتخت نیست و تقریبا در تمامی استانهای کشور در جریان است. ادامهی این بحران غذایی نتیجه ای جز افزایش نارضایتی و تهدید سلامت جامعه ندارد
