رضاشریعتی، روزنامه‌نگار: توسعه پایدار به عنوان یکی از ارکان مهم در ایجاد امنیت و ارتقای کیفیت در ابعاد مختلف زندگی از اهمیت خاصی برخوردار است به طوری که صاحب نظران این حوزه میان توسعه و چگونگی دست یابی به آن و ارتباط تنگاتنگ این مسئله با پیشرفت جامعه وفاق دارند و معتقدند در صورتی پیشرفت […]

رضاشریعتی، روزنامه‌نگار:

توسعه پایدار به عنوان یکی از ارکان مهم در ایجاد امنیت و ارتقای کیفیت در ابعاد مختلف زندگی از اهمیت خاصی برخوردار است به طوری که صاحب نظران این حوزه میان توسعه و چگونگی دست یابی به آن و ارتباط تنگاتنگ این مسئله با پیشرفت جامعه وفاق دارند و معتقدند در صورتی پیشرفت حوصول می‌نماید که در توسعه توجه ویژه‌ای به توازن بخش‌های مختلف صورت گیرد. به عبارت دیگر توازن برنامه‌ها از تداخل در آن‌ها جلوگیری نماید و هر ارگان یا طیفی اقدامات موثر خود را انجام دهد. در واقع توسعه پایدار آنگونه توسعه ای است که نیازهای زمان حال را بدون اینکه توانائی نسل‌های آینده درتامین نیازهایشان را به مخاطره اندازد، فراهم می‌کند. امروزه توافق نسبتا وسیعی دراین زمینه درحال شکل‌گیری است که چه زمینه‌ای از رشد جامعه در ابعاد سیاسی، اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و حتی روابط بین الملل به دیگر بخش‌های جامعه آسیب نمی‌زند. ازاین رو درسالهای اخیر مفهوم توسعه پایدار مورد توجه بیش تری قرار گرفته است و کمیسیون جهانی محیط وتوسعه که ازسوی مجمع عمومی سازمان ملل ایجاد شده توسعه پایدار را چنین تعریف کرده است : «فرآیند تغییری که استفاده ازمنابع، هدایت سرمایه گذاری‌ها ، سمت‌گیری توسعه تکنولوژیکی وتغییر نهادی با نیازهای حال وآینده سازگار باشد.» بنابراین صاحب نظران به دنبال مسیری رفتند که در آن ابعاد مختلف زندگی بشر با خط و مشی مشخص در ابعاد اقتصادی، مالی، تجاری، انرژی، کشاورزی، صنعتی وغیره چنان طراحی شوند که توسعه‌ای را فراهم آورند تا پایدار باشد و آسیبی به جامعه وارد نسازد. در واقع در تعریف کلی تر به دنبال مسیری اعتدال محور و با عقلانیت رفتند. نکته‌ای که در تعریف توسعه پایدار حائز اهمیت است و نباید آن را نادیده گرفت آن است که توسعه پایدار روابط نزدیکی با پتانسیل محیط دارد و نمی‌توان پتانسیل‌های موجود را نادیده گرفت. برای مثال در توسعه پایدار استانی نظیر تهران شاهد تنگناها در مدیریت شهری با توجه به مشکلات بافت فرسوده قدیمی، حاشیه نشینی، آلودگی هوا و بافت نامقاوم شهری هستیم. از طرفی این استان با حجم عظیم مهاجرت از استانهای دیگر روبرو است که باعث تداخل فرهنگی و افزایش جمعیت بیش از توان پایتخت شده است و به همین جهت با تنگناهای متعددی در خصوص مدیریت بهینه‌ی سازمان فضایی شهر مواجهه شد. همین مساله باعث شد تا هیچ یک از معیارهای توسعه پایدار در کلانشهرها تحقق نیابد و این موضوع باعث شد تا شهروندان هزینه‌های گزافی را پرداخت کنند و این مشکلات به استان‌های شمالی کشور هم با توجه به حجم مسافرت به آنها در تعطیلات بسط داده شود که تنها راه مقابله با آن مدیریت واحد شهری است.

ارائه پازل خدمات در تهران
مینا غلامی، دکتری برنامه‌ریزی شهری گرایش مدیریت شهری در این باره در گفت‌وگو با جمله با بیان اینکه رویکرد کنونی در مدیریت کلان و متمرکز آن، به دلیل عدم اتکاء به ساز و کارهای محلی، مشارکت مردم به توسعه ی پایدار شهری منجر نشد، می‌گوید:دولت با توجه به کرامت انسانی، اساس رابطه با مردم را بر رفاه و ارائه خدمات صادقانه قرار داده است و انتظار دارد بخش دولتی تمام توان خود را لحاظ کند تا مردم احساس خوشبختی کنند.
وی با بیان اینکه باید حوزه‌های توسعه بر اساس استعدادهایی که تهران دارد مورد توجه قرار ‌گیرد، عنوان می کند: آمایش سرزمینی، اولویت‌بندی استان را مشخص کرده و در پهنه‌بندی‌هایی که برای توسعه وجود دارد باید پازل ارائه خدمات، مهیا شود.
این دکتری برنامه‌ریزی شهری گرایش مدیریت شهری با اشاره به اینکه توسعه همه‌جانبه، متوازن و پایدار را برای استان باید تعریف کنیم، گفت: متاسفانه کلانشهر تهران و حتی این استان کاربرد اصلی خود را از دست داد و تنها راه مقابله با این مساله حذف موازی‌کاری‌های برخی نهادها است.
غلامی با بیان اینکه شهرهای استان تهران با چالش‌های جدی‌ در توسعه روبرو هستند، افزود: وقتی تهران به کانون توسعه تبدیل شد و متعاقب آن قدرت و ثروت در پایتخت تمرکز یافت جمعیت بسیاری به این شهر مهاجرت کردند چون امکانات شغلی و تحصیلی بیشتری در این استان وجود داشت.
این دکتری برنامه ریزی شهری با بیان اینکه تهران در شاخص‌های توسعه پایدار در سطح پایینی قرار دارد، افزود: مدیریت یکپارچه شهری؛ چیزی که کشورهای توسعه یافته را از مجرای این چنینی نجات داد و ما باید برای رهایی از کمبود امکانات فرهنگی، اقتصادی، اجتماعی، آموزشی با توجه به رویکرد توسعه پایدار استان تهران به این موضوع توجه کنیم.
غلامی با بیان اینکه نظام جمهوری اسلامی به دنبال رشد متوازن و توسعه پایدار در تمام کشور است، گفت: لازمه این موضوع عدالت و تعادل در سطح استان‌های کشور است و برنامه‌ریزان به دنبال تحقق این مهم هستند.
این دکتری برنامه ریزی شهری مدعی است که این استان برخی شهرستان‌های استان تهران نظیر شهریار، پاسلامشهر، دماوند و فیروزکوه از بسیاری از شهرها جمعیت بیشتری دارند.