شرایط اقتصادی ایران در حال عبور از وضعیت چندان مطلوبی است. آیا امکان کنترل وضعیت فعلی برای دولت‌مردان وجود دارد؟ در صورت عدم توجه به این موارد چه مشکلات دیگری به وجود خواهد آمد؟ به ‌طور یقین می‌توانیم از شرایط فعلی که متأسفانه بخشی از آن به خاطر تحریم‌های آمریکا و بخش عمده‌ای از آن […]

شرایط اقتصادی ایران در حال عبور از وضعیت چندان مطلوبی است. آیا امکان کنترل وضعیت فعلی برای دولت‌مردان وجود دارد؟ در صورت عدم توجه به این موارد چه مشکلات دیگری به وجود خواهد آمد؟
به ‌طور یقین می‌توانیم از شرایط فعلی که متأسفانه بخشی از آن به خاطر تحریم‌های آمریکا و بخش عمده‌ای از آن به خاطر سوء مدیریت‌های مختلف در کشورمان حاکم شده، عبور کنیم. درگذشته و در دوران جنگ تحمیلی به‌ خوبی توانستیم از بحران‌های به شدن بدتر از وضعیت فعلی بگذریم. در دوران جنگ، مردم دغدغه معیشت نداشتند و از سوی دیگر بودجه نظامی کشورمان نیز به ‌خوبی تأمین می‌شد. با توجه به وضعیت که درگذشته پشت سر گذاشتیم ، به ‌طور یقین می‌توانیم از عهده مشکلات اقتصادی که اخیرا در کشورمان به وجود آمده برآییم. عدم بحرانی شدن برخی مشکلات در گروی هماهنگی بیشتردستگاه‌های مختلف و تدبیر مدیران اجرایی است. در این صورت می توان از چند ماهه به بازار اقلام مورد نیاز مردم سامان داد از بحرانی تر شدن بیشتر شرایط جلوگیری کرد.

بخشی از بحران فعلی را شاید بتوان در نتیجه سوء استفاده دلالان دانست. روش عملی برای مقابله با افرادی که به این بحران‌ها دامن می‌زنند وجود دارد؟
واقعیت آن است که اکنون بخشی از مشکلات کنونی کشور به خاطر کمبود اقلام مصرفی مردم نیست بلکه مشکل آنجاست که برخی دلالان فرصت‌ طلب که از هر بحرانی استفاده می‌کنند تا خون مردم را در شیشه کنند این بار هم در حال سوء استفاده هستند. از این‌ رو دولت با همکاری با دستگاه‌های مختلف تنظیم بازار و دستگاه‌های نظارتی خود همچنین با همکاری با دستگاه قضایی کشور باید شرایط را به‌گونه‌ای تغییر دهد که دلالان به خود اجازه ندهند که بازار سیاه اقلام مصرفی مردم را تهیه کنند. دولت باید به کمک قوه قضائیه با افراد فرصت‌طلب برخورد مناسب کند. در این موارد باید برخورد به‌گونه‌ای باشد که دلال‌های جزئی نیز هوس ورود به دلالی در بازار اقلام مصرفی مردم را نداشته باشند.

آنچه درگذشته و در زمان جنگ تحت عنوان سیاست کوپنی در دستور کار دولت وقت قرارگرفته بود را اگر شرایط فعلی اجرایی کنیم، آن سیاست می‌تواند به ‌نوعی در کاهش فشار اقتصادی بر مردم اثر بگذارد؟
به‌ طور یقین سیاست کوپنی توزیع اقلام مورد مصرف مردم در زمان جنگ و حتی در طول سالهای پس از جنگ کار ساز بود و بخش مهمی از مشکلات مردم را برطرف کرد اما اکنون سیاست کوپنی به آن معنی که درگذشته در کشورمان حاکم بود، در هیچ کشور در حال توسعه ای وجود ندارد. اگر کارشناسان به این نتیجه برسند که شرایط تحریم‌ها به‌گونه‌ای است که باید مجددا به سمت اجرای آن سیاست‌ها گام برداشت، به ‌طور یقین باید از روش‌های به‌ روز استفاده شود. برای نمونه امروز کوپن الکترونیک و همچنین شناسایی نیازمندان واقعی می‌تواند در دستور کار قرار بگیرد. دولت باید تلاش کند از طرق دیگری ازجمله کمک‌های غیر نقدی به اقتصاد خانواده‌های در معرض آسیب کمک کند. ممکن است در حال حاضر شرایط لازم برای استقرار سیستم کوپنی آماده نباشد از این ‌رو دولت باید تا زمانی که زیرساخت‌های لازم برای اجرای سیاست کوپنی را آماده می‌کند از طریق سبدهای حمایتی که درگذشته نیز بین مردم توزیع کرد، در فکر راهکاری برای جبران کاستی‌های مردم باشد. ضمن اینکه استفاده از نظرات سامان‏مند در دنیا نشان داده که عملا می‌توان دلالی را خصوصا در عرصه معیشت مردم به تاریخ سپرد.

برخی کارشناسان معتقدند در سال آینده امکان بدتر شدن شرایط اقتصادی وجود دارد از این‌ رو احتمال به وجود آمدن بحران‌های مختلفی مانند بحران کارگری و یا برخی اعتراضات کور به وجود خواهد آمد. تا چه میزان این‌گونه احتمالات را محتمل می‌دانید؟
واقعیت آن است که اگر نمی‌خواهیم مردم معترض باشند، باید تلاش کنیم که مردم ضمن درک شرایط ویژه ناشی از فشار آمریکای ترامپ از مقداری رفاه اقتصادی در حد معقول هم بهره ‌مند شوند. در این صورت اگر مردم مشاهده کنند که متصدیان تلاش دارند تا از آلام مردم به خاطر مشکلات اقتصادی کاسته شوند به‌طور یقین بر اساس تجربه چند دهه گذشته، سطح خواسته خود را با توجه به توان دولت‌مردان تنظیم خواهند کرد در غیر این صورت بعید نیست که برخی مشکلات مانند آنچه در گذشته در برخی شهرهای برای مدت کوتاهی به وجود آمد را مجددا شاهد باشیم. مردم باید احساس کنند که دولت و حتی سایر دستگاه‌ها در نظر دارند که مشکلات اقتصادی آن‌ها را حل کنند. واقعیت آن است که اگر حداقل‌های زندگی روزمره مردم تأمین نشود و مردم در فشار قرار بگیرند، ممکن است مشکلات و مسائل اجتماعی نیز به طبع آن به وجود آید. از این ‌رو امیدواریم که دولت درس عبرت گرفته باشد با برنامه‌ریزی و کنترل و نظارت دقیق جلوی برخی عوارض و مشکلات اجتماعی که به‌ تبع مشکلات اقتصادی در هر جامعه‌ای به وجود می‌آید را مسدود کند. این مورد شدنی است و تنها تدبیر دولت‌مردان و استفاده از تجربیات گذشتگان را می‌طلبد.