كنوت پِدِرسون معروف به هامسون نويسنده برجسته و معروف نروژي در چهارم اوت ۱۸۵۹م در شمال نروژ به دنيا آمد. تحصيلات اوليه‏اش چندان استحكامي نداشت زيرا به هر كاري دست مي‏زد به زودي آن را رها مي‏كرد و اعمالش به صورتي در آمده بود كه همه فكر مي‏كردند او شخصيت مهمي در زندگي خويش […]

 

كنوت پِدِرسون معروف به هامسون نويسنده برجسته و معروف نروژي در چهارم اوت ۱۸۵۹م در شمال نروژ به دنيا آمد. تحصيلات اوليه‏اش چندان استحكامي نداشت زيرا به هر كاري دست مي‏زد به زودي آن را رها مي‏كرد و اعمالش به صورتي در آمده بود كه همه فكر مي‏كردند او شخصيت مهمي در زندگي خويش ندارد. با اين حال، هامسون ازابتداي جواني مي‏دانست كه صاحب قريحه است. وي گاهگاه ذوق خويش را در ادبيات آزمايش مي‏كرد تا آن كه از بيست‏وچهار سالگي، حرفه اصلي خود را نويسندگي قرار داد و به تدريج آثاري را منتشر كرد كه او را در جهان ادب ممتاز نمود. هامسون طي دو سفر به امريكا، نظري انتقادي و تحقيرآميز به آن پيدا كرد كه در كتابش با عنوان زندگي معنوي عصرِ جديد امريكايي آن را مطرح ساخت. اين اثر از يك سو مورد توجه محافل ادبي و از سوي ديگر باعث بحث‏هاي فراوان گرديد. با اين حال، دوران اوج كاري و شهرت هامسون، انتشار كتاب گرسنه بود كه نقطه عطفي در ادبيات جهان به شمار مي‏آيد. اين رمان، بدون توجه به محلي خاص، به فرد گرسنه‏اي مي‏پردازد كه به وضعيت موجود تعلق يافته و در پي اصلاح جامعه نيست. در اين داستان، علل گرسنگي تبيين نمي‏شود بلكه به نوعي با پذيرش آن چه كه هست، به ادبيات پوچي شكل مي‏دهد و با مكتب رئاليسم و واقع‏گرايانه مقابله مي‏نمايد. هامسون پس از آن بيش از بيست رمان منتشر ساخت كه بسياري از آنها مورد استقبال وسيع بين‏المللي قرار گرفت و حتي در سال ۱۹۲۰م موفق به اخذ جايزه ادبيات نوبل شد. هامسون در سال‏هاي جنگ جهاني دوم از نويسندگان ضددموكراسي و از مبلغان افكار هيتلري و در عين وطن‏پرستي، طرفدار تسليم نروژ به آلمان بود. به همين دليل بعد از جنگ محاكمه شد و به پرداخت غرامتي سنگين، معادل همه ثروتش محكوم گشت اما به علت پيري، از زندان معاف شد. وي نويسنده‏اي زبردست و شاعري شگفت‏انگيز و از بزرگ‏ترين نويسندگان و چهره‏هاي ادبي قرن بيستم به ويژه در ناحيه اسكانديناوي به شمار مي‏رود. هامسون نه تنها نمونه‏اي از عصيان بر ضد تمدن عصر جديد به شمار آمده، بلكه بزرگ‏ترين نويسنده‏اي است كه با شيفتگي و مستي، عالم طبيعت، جنگل و كوه و عشق رمانيتك و عشق جسماني را توصيف كرده است. وي در ارتباط با طبيعت، كمتر به دنبال حال مبهم روحي به شيوه رومانتيسم كه زاييده تمدن صنعتي و پيشرفت طبقه متوسط در قرن نوزدهم بود، مي‏رود، بلكه بيشتر در قعر وجود آدمي نفوذ مي‏كند و موجب تلطيف احساس و پيوند بشر بدوي و غيرمتمدن مي‏گردد كه از نظر او تنها كسي است كه رازهاي زندگي را مي‏شناسد. علاوه بر گرسنه، آثاري از وي به جاي مانده كه تمناي زمين، حلقه بسته، رشد خاك، بازي حيات و شفق سرخ از آن جمله است. كنوت هامسون سرانجام در نوزدهم فوريه ۱۹۵۲م در نودوسه سالگي درگذشت.

مرگ ارنست ماخ فيزيك‏دان و فيلسوف اتريشي 

ارنست ماخ، فيلسوف و فيزيك‏دان اتريشي، در ۱۸ فوریه ۱۸۳۸م به دنيا آمد و پس از اتمام تحصيلات خويش به تدريس پرداخت. ماخ در اين هنگام به انتقاد از اصول مكانيك كلاسيك مشغول شد و تئوري‏هاي جديدي وضع كرد كه به نام خود او معروفند. وي در زمينه فيزيولوژي و روانشناسيِ احساس‏هاي انسان و به ويژه رابطه آن‏ها با نظريه علم نيز دست به تحقيق زد. ماخ يكي از بنيان‏گذاران مكتب امپيريوكري تيزيسم به شمار مي‏رود كه بر اساس آن فلسفه واقع‏بينانه مبني بر تجزيه و تحليل احساس‏ها و عواطف انساني مي‏باشد. هرچند كه ماخ در علم فيزيك صاحب‏نظر و استاد بود، با اين حال، بيشتر به عنوان فيلسوف علم شهرت دارد. وي معتقد بود هر نظريه علمي كه اشاره‏اي به اشيايى داشته باشد و نتوان آن‏ها را به تجربه‏هاي حسي باز گرداند، مردود است. در اين حال، ماخ اين اعتقاد را دارد كه علم بايد از مفاهيمي هم‏چون مكان مطلق و زمان مطلق چشم بپوشد. اين جنبه از آراي ماخ، در آلبرت انيشتين فيزيك‏دان شهير قرن بيستم تاثير فراوان داشته است. ارنست ماخ سرانجام در ۱۹ فوریه ۱۹۱۶م در ۷۸ سالگي درگذشت.