کاوه ایرانی / روزنامه نگار / در حالی که تنها چند روز به برگزاری انتخابات مجلس باقیمانده، فضای انتخاباتی کشور بسیار سرد است و در عرصه سیاسی نیز اصولگرایان و اصلاحطلبان هر کدام با وضعیت متفاوتی در صحنه حضور دارند، از یک طرف اصولگرایان در دورن خود دچار اختلافات اساسی شدهاند و در سوی […]
کاوه ایرانی / روزنامه نگار /
در حالی که تنها چند روز به برگزاری انتخابات مجلس باقیمانده، فضای انتخاباتی کشور بسیار سرد است و در عرصه سیاسی نیز اصولگرایان و اصلاحطلبان هر کدام با وضعیت متفاوتی در صحنه حضور دارند، از یک طرف اصولگرایان در دورن خود دچار اختلافات اساسی شدهاند و در سوی مقابل نیز اصلاح طلبان عملا با توجه به نامزدهای خود، شانسی برای رقابت ندارند. با توجه به احوالی که اصولگرایان و اصلاحطلبان با آن مواجه هستند، به نظر میرسد فضای سیاسی ایران در حال پوستاندازی است .
به گزارش «جمله» در حالی که تنها ۳ روز تا برگزاری انتخابات مجلس یازدهم باقی مانده، روز گذشته موسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی دانشگاه تهران نتایج نظرسنجیای را منتشر کرد که در آن از شهروندان تهرانی درباره انتخابات مجلس، عملکرد دولت، شهرداری و شورای اسلامی شهر پرسش شده است. براساس این نظرسنجی که نیمه اول بهمن ماه امسال انجام شده، میزان مشارکت تهرانیها در انتخابات مجلس یازدهم ٢۴,٢درصد برآورد شده است. ابزار جمعآوری اطلاعات این نظرسنجی، پرسشنامه بوده که از طریق مصاحبه حضوری تکمیل شده و آنطور که احمد نادری، رئیس موسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی دانشگاه تهران میگوید جمعیت آماری این طرح شامل شهروندان بالای ١٨سال ساکن مناطق بیستودوگانه شهر تهران بوده است. فرآیند گردآوری اطلاعات و پرسش از مردم هم در میادین و مکانهای عمومی شهر بوده است. در مجموع و با توجه به جمعیت مناطق بیستودوگانه شهر تهران به ۵٠ نقطه از شهر مراجعه و با توجه به مشخصات و ویژگیهای جمعیتشناختی نمونه آماری براساس اطلاعات سرشماریسال ١٣٩۵، در مجموع ١٠٠٠ پرسشنامه تکمیل شده است.
نادری درحالی از آمار ٢۴درصدی مشارکت تهرانیها در انتخابات میگوید که معتقد است این آمار با توجه به نزدیک شدن به زمان انتخابات ممکن است تغییر کند و افزایش داشته باشد: «این را تجربه انتخابات گذشته نشان میدهد. در انتخابات سالهای گذشته با نزدیک شدن به زمان برگزاری تعداد رأیدهندگان بیشتر شده است.» این درحالی است که آمار مشارکت در شهر تهران با استان تهران یا سایر استانها تفاوت فاحشی دارد. به گفته نادری ٢١ مدل در کشور برای رأیدهی وجود دارد که از جمله آنها رأیدهی رفاقتی، قومی و … است که این مدلها اصولا در شهرستانهای مختلف عملیاتی میشود و افراد بیشتری براساس گرایشاتشان ممکن است در انتخابات شرکت کنند. تحلیلگران اعتقاد دارند عملکرد دو جریان اصولگرا و اصلاح طلب در ادوار مختلف موجب شده تا مردم از هر دو جناح سیاسی رویگردان شده و انگیزه ای برای حضور در انتخابات نداشته باشند.
تندروها میگویند از اصولگرایی عبور کردهاند
صادق زیباکلام استاد دانشگاه تهران با اشاره به اینکه فضای امروز سیاست ایران به هیچ عنوان با دو سال گذشته و قبل از آن قابل مقایسه نیست، گفت: «با توجه به اتفاقاتی که از سال ۹۶ به این طرف افتاد، دیگر ما به مانند گذشته با دو گروه سیاسی به نام اصلاحطلب و اصولگرا مواجه نیستیم و سپهر سیاسی ایران در حال تجربه کردن دوران متفاوتی است که قبل از آن چنین چیزی سابقه نداشته است».
وی که با پایگاه خبری «فرارو» گفت و گو می کرد، افزود: «به اعتقاد بنده شعارهایی که سر داده شد از جمله اینکه اصلاحطلب، اصولگرا دیگر دورانشان به سرآمده، را امروز به عینه در حال مشاهده هستیم، اگر بخواهیم از اصولگرایان شروع کنیم، آنها امروز به دو شقه کاملا مجزا تقسیم شدهاند، یک گروه سنتیها هستند که از اول انقلاب نیز در قدرت بودهاند، آنها در این دوره تحت عنوان شورای ائتلاف در انتخابات شرکت کردند و علیرغم اینکه از اول بر طبل وحدت کوبیدند، امروز شاهد هستیم که تا الان بیش از شش فهرست منتسب به اصولگرایان وجود دارد». زیبا کلام با بیان اینکه قالیباف به عنوان سر لیست اصولگرایان در تهران ورودش به مجلس نیز مشخص نیست، گفت: «قبل از شروع ثبتنامها شهردار اسبق تهران به خیال خود شانس اول ریاست مجلس بود، اما بعد از بسته شدن لیستها اصولگرایان تندرو همچون جبهه پایداری حاضر نشد، با قالیباف وارد ائتلاف شود، آنها به دلایلی که قالیباف در دوران شهرداری با آنها درگیر بوده، حاضر نشدند، با وی همکاری کنند، به زعم آنها به دلیل دوران شهرداری تهران اقبال طرفداران اصولگرا به او خیلی کم خواهد بود و به همین خاطر پایداریها با او لیست مشترک ارائه ندادند، چون قالیباف را موجب رای آوری کمتر خود میدانستند».
این فعال سیاسی با تاکید بر اینکه در حاضر تندروها خود را دیگر اصولگرا نمیدانند و مدعی هستند از اصولگرایی عبور کردهاند، بیان داشت: آنها به این نکته پی بردهاند که دیگر اصولگرایان بین مردم پایگاهی ندارند، برای همین نیز است که سعی دارند برای خود پرستیژ جدید بتراشند و خود را با با مفاهیمی مانند انقلابیگری به جامعه عرضه کنند تا اینکه بیایند خود را به عنوان اصولگرا بشناسانند؛ بنابراین با توجه به جوی که در حال حاضر وجود دارد، در بین اصولگرایان بنده لیست جبهه پایداری را در تهران برنده میدانیم و بعید میدانم، لیست شورای ائتلاف شانسی برای رقابت با لیست تندروها داشته باشد».
وی اضافه کرد: «در حال حاضر تندروها اعم از جبهه پایداری، طرفداران احمدینژاد و نو اصول گرایان دارای بیشترین شانس برای پیروزی در مجلس هستند و آنها به شدت سعی دارند یک هویت تازه و مستقل از خود بسازند و از افراد معتدل و سنتی اصولگرا از جمله لاریجانی، باهنر، توکلی و… فاصله بگیرند، چرا که آنها را دیگر شکست خورده میدانند و معتقدند در شرایط امروز با توجه به مانیفتسی که آنها اعلام کردهاند، با اقبال طرفداران اصولگرا روبرو خواهد شد».
اصلاحطلبی در بدترین وضعیت ممکن قرار دارد
زیباکلام در مورد وضعیت سیاسی اصلاحطلبان نیز با بیان اینکه بدنه اجتماعی آنها بعد از اتفاقات دیماه ۹۶ شروع به ریزش کرده است، گفت: «امروز آنها در بدترین شرایط خود به سر میبرند، به طوری که مردم به شدت از اصلاحطلبان قطع امید کردهاند و معتقد هستند دیگر از آنها هم کاری ساخته نیست، از سوی عملکرد لیست امید نیز نشان داد، با وجود اینکه حداقل صد نامزد اصلاحطلب در مجلس فعلی حضور داشتند، اما آنها در عمل نتوانستند کاری کنند و حتی یک نطق تاثیرگذار از اکثر اعضای لیست امید شاهد نبودیم، درچنین شرایطی مردم از خود میپرسند، با چه توجیهی باید روز جمعه به نامزدهای اصلاحطلب رای بدهیم».
این استاد دانشگاه خاطر نشان ساخت: «در سال ۹۴ آقای عارف بیش از یک و نیم میلیون رای به دست آورد، اما اگر امسال وی شرکت میکرد حتی صد هزار رای نیز به دست نمیآورد، در حال حاضر اصلاحطلبان پایگاه اجتماعی خود را از دست دادهاند و اگر هم لیست میدادند، بازهم شانسی برای رقابت با اصولگرایان نداشتند. در این بین هم گروهی مانند کارگزاران وجود دارند، با علم اینکه میدانند از پایگاه رایی برخوردار نیستند و اصلاحطلبان نیز به این تصمیم رسیدهاند که لیست ندهند، اما برای اینکه به حاکمیت این سیگنال را بدهند که ما در انتخابات شرکت کردیم و عرصه را خالی نکردهایم، لیست داده و حتی در این بین از اسم مرحوم هاشمی نیز به اعتقاد بنده سوء استفاده کردهاند».
وی گفت: «بعید است بیشتر از دو نفر از لیست کارگزاران به مجلس راه پیدا کند، اگر چه آنها هم نمیتوانند کاری انجام دهند، امروز اصلاحطلبان با این واقعیت روبرو هستند که دیگر حاکمیت آنها را به بازی قدرت راه نمیدهد و با رد صلاحیتهای گستردهای که این دفعه رخ داد و امری بی سابقه بود، عملا قدرت رقابت از آنها گرفته شد، در سوی مقابل نیز با توجه به اینکه مردم از اصلاحطلبان نیز ناامید شده و عملکرد خاصی از آنها ندیدهاند، در مجموع میتوان گفت، آنها فعلا توان عمل سیاسی ندارند».
در نهایت با توجه به چنین روندی باید گفت اکنون دوگانه اصلاح طلبی و اصولگرایی برای مردمی که غرق در مشکلات هستند و با صدها مطالبه بی پاسخ از سوی مسئولان وابسته به هر دو جناح مواجه هستند اکنون به پایان رسیده است.
